30 Σεπ Οι υποχρεώσεις των κληρονόμων μετά τον θάνατο συγγενικού προσώπου

 

Οι ενέργειες των κληρονόμων μετά το θάνατο συγγενικού προσώπου ,οι προθεσμίες καθώς και οι αρμόδιοι φορείς είναι οι παρακάτω:

 

1) ΕΦΚΑ: Ενημέρωση ΕΦΚΑ για θάνατο και διακοπή σύνταξης

Το ΕΦΚΑ ενημερώνεται από το γραφείο κηδειών για το θάνατο και την διακοπή της σύνταξης μόνο αν το ΑΜΚΑ του θανόντα είναι επικαιροποιημένο. Εάν δεν είναι   ένας από τους κληρονόμους θα πρέπει να δηλώσει στον ασφαλιστικό φορέα ΕΦΚΑ (ΙΚΑ, ΟΑΕΕ, ΟΓΑ, ΝΑΤ κλπ.) διακοπή ασφάλισης και διακοπή καταβολής σύνταξης. Στην περίπτωση που έχετε καθυστερήσει να το κάνετε, δε θα πρέπει να κάνετε ανάληψη των ποσών σύνταξης από την τράπεζα μετά την ημερομηνία θανάτου, καθώς ο ασφαλιστικός φορέας θα ζητήσει πίσω καταβληθέντα ποσά που δόθηκαν εκ παραδρομής. Οι συντάξεις προκαταβάλλονται επομένως στην περίπτωση που κάποιος αποβιώσει π.χ. στις 25 Σεπτεμβρίου και δεν προλάβει να ενημερωθεί ο ασφαλιστικός του φορέας θα του καταβληθεί η σύνταξη Οκτωβρίου με αποτέλεσμα αυτά τα χρήματα να πρέπει να επιστραφούν στο ταμείο από το οποίο έπαιρνε σύνταξη η θανούσα/ο θανών .

 

2) ΕΦΚΑ: Αίτηση για έξοδα κηδείας

Ο κληρονόμος  μπορεί να αιτηθεί την επιστροφή του ποσού  για τα έξοδα κηδείας, αρκεί το γραφείο κηδειών να εκδώσει το τιμολόγιο παροχής υπηρεσιών στα στοιχεία του κληρονόμου που υποβάλει την αίτηση. Τα έξοδα κηδείας καταβάλλονται εφόσον γινόταν κράτηση για εισφορές ασθένειας στον θανόντα και πληρούνται οι προϋποθέσεις κατά περίπτωση ανά εντασσόμενου στον e-ΕΦΚΑ Φορέα. Απαραίτητα δικαιολογητικά είναι η ληξιαρχική πράξη θανάτου και ένας έγκυρος και ενεργός αριθμός τραπεζικού λογαριασμού (ΙΒΑΝ) στον οποίο είστε δικαιούχος ή συνδικαιούχος, καθώς και να έχουν διαβιβαστεί τα παραστατικά από το γραφείο τελετών στον ΕΦΚΑ.

 

3) ΕΦΚΑ: Αίτηση για μεταβίβαση σύνταξης λόγω θανάτου

Αν η χήρα/ο χήρος ή ο συγγενής κατοχυρώνει το δικαίωμα μπορεί να καταθέσει αίτηση για μεταβίβαση σύνταξης λόγω θανάτου.

 

4) Δ.Ο.Υ./ΚΕΦΟΔΕ: Δήλωση θανάτου και κληρονόμων

Για να δηλωθούν οι κληρονόμοι στο μητρώο της εφορίας είναι απαραίτητα τα παρακάτω:

• Δ210 με τα στοιχεία των κληρονόμων
• Ληξιαρχική πράξη θανάτου
• Πιστοποιητικό πλησιέστερων (εγγυτέρων) συγγενών
• Πιστοποιητικό περί μη δημοσίευσης διαθήκης
• Σε περίπτωση που έχει δημοσιευθεί η διαθήκη, ακριβές αντίγραφο αυτής και πιστοποιητικό περί μη δημοσίευσης διαθήκη

Η δήλωση των κληρονόμων αν είναι περισσότεροι του ενός μπορεί να γίνει από έναν εκ των κληρονόμων αρκεί να προσκομιστούν υπεύθυνες δηλώσεις από τους υπόλοιπους που θα τον εξουσιοδοτούν, διαφορετικά γίνεται με αίτημα από τον καθένα ξεχωριστά.

 

5) Δ.Ο.Υ./ΚΕΦΟΔΕ: Διακοπή δραστηριότητας θανούσας/θανόντα

Σε περίπτωση που η θανούσα/ο θανών ήταν επιτηδευματίας, η διακοπή δραστηριότητας υποβάλλεται από τους κληρονόμους στην αρμόδια εφορία που ανήκε η επιχείρηση με προθεσμία μέχρι και 30 μέρες από τη λήξη της  προθεσμίας αποποίησης κληρονομιάς

 

6) Δ.Ο.Υ./ΚΕΦΟΔΕ: Δήλωση φορολογίας εισοδήματος θανούσας/θανόντα

Οι φορολογικές δηλώσεις των θανόντων υποβάλλονται πλέον ηλεκτρονικά από έναν εκ των κληρονόμων εμπρόθεσμα έως και 31 Δεκέμβρη του κάθε έτους, μόνο σε περίπτωση μη ηλεκτρονικής υποβολής  υποβάλλεται η δήλωση σε χειρόγραφη μορφή στην αρμόδια Δ.Ο.Υ. μέσω της εφαρμογής τα αιτήματα, επισυνάπτοντας τα δικαιολογητικά που ζητούνται είναι διαφορετικά ανά θανόντα με βάση τα είδη εισοδήματος του.

 

7) Δ.Ο.Υ./ΚΕΦΟΚ: Δήλωση περιουσιακής κατάστασης  θανούντων

Εφόσον ο αποβιώσας είχε ακίνητα στο όνομά του, οι κληρονόμοι οφείλουν να υποβάλουν εμπρόθεσμα Δήλωση  Ε9, όπου θα δηλώσουν τα ακίνητα που κληρονομούν στο όνομά τους:

• Έως 31 Ιανουαρίου του επόμενου έτους από την ημερομηνία θανάτου σε περίπτωση εξ αδιαθέτου διαδοχής,
• Έως 31 Ιανουαρίου του επόμενου έτους από την ημερομηνία δημοσίευσης διαθήκης για τους εκ διαθήκης κληρονόμους,
• Έως 31 Ιανουαρίου του επόμενου έτους αν η πράξη αποδοχής κληρονομιάς έχει συνταχθεί πριν την παρέλευση της ημερομηνίας αποποίησης και δεν έχει παρέλθει η 31η Ιανουαρίου του επόμενου έτους,
• Έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του επόμενου μήνα της λήξης της προθεσμίας αποποίησης της κληρονομίας – και επομένως όχι απαραίτητα μέχρι την 31η Ιανουαρίου.

Η προθεσμία αποποίησης είναι 4 μήνες από τότε που ο κληρονόμος έμαθε την επαγωγή και τον λόγο της ή ένα έτος αν ο κληρονομούμενος είχε την τελευταία κατοικία του στο εξωτερικό ή αν ο κληρονόμος έμαθε την επαγωγή όταν διέμενε στο εξωτερικό.

 

8) ΕΙΡΗΝΟΔΙΚΕΙΟ ΚΑΙ Δ.Ο.Υ./ΚΕΦΟΔΕ: Αποποίηση κληρονομιάς

Σε περίπτωση που ο κληρονόμος δεν θέλει να αποκτήσει την περιουσία ή τα χρέη του θανόντος οφείλει να προχωρήσει σε δήλωση αποποίησης κληρονομιάς η όποια υποβάλλεται  εντός 4 μηνών από την ημερομηνία θανάτου στο Ειρηνοδικείο από δικηγόρο ή συμβολαιογράφο για τους κάτοικους Ελλάδας ή εντός  1 έτους για τους κάτοικους εξωτερικού .

Ειδικές περιπτώσεις αποποίησης

Αποποίηση ανηλίκου: Για να αποποιηθούν οι γονείς για λογαριασμό του ανηλίκου τέκνου τους, απαιτείται άδεια από το δικαστήριο, η οποία αποδεικνύει ότι η αποποίηση είναι η πιο συμφέρουσα ενέργεια για το τέκνο.

Αποποίηση με πληρεξούσιο: Αν ο κληρονόμος επιθυμεί να κάνει την αποποίηση μέσω πληρεξούσιου, απαιτείται ειδικό συμβολαιογραφικό πληρεξούσιο που να δίνει ρητά την εντολή της αποποίησης.

Εάν γίνει αποποίηση κληρονομιάς εντός προθεσμίας, δεν θα πρέπει  να υποβληθούν δηλώσεις κληρονομιάς, ούτε Ε9 ούτε να δηλωθείτε στο μητρώο σαν κληρονόμος.

 

 9) ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΓΡΑΦΟΣ – Αποδοχή κληρονομιάς

Η αποδοχή κληρονομιάς μπορεί να πραγματοποιηθεί με δύο τρόπους, με ρητή αποδοχή ή με σιωπηρή αποδοχή κληρονομιάς. Στην περίπτωση της ρητής αποδοχής κληρονομιάς, συντάσσεται συμβολαιογραφικό έγγραφο που επικυρώνει την αποδοχή. Η ρητή αποδοχή πραγματοποιείται σε περιπτώσεις όπου πρέπει να αποκτηθεί κυριότητα επί του ακινήτου και μεταγράφεται στο αρμόδιο Υποθηκοφυλακείο. Έτσι, κάποιος μπορεί να είναι κληρονόμος κάποιων ακινήτων, χωρίς αυτό όμως να σημαίνει ότι διαθέτει κυριότητα πάνω σε αυτά.  Αν δε γίνει αποποίηση της κληρονομίας, μετά το πέρας τεσσάρων 4 μηνών από τον θάνατο του κληρονομούμενου ή από τη δημοσίευση της διαθήκης, τότε θεωρείται ότι ο κληρονόμος έχει πραγματοποιήσει σιωπηρή αποδοχή της κληρονομιάς. Για την αποδοχή κληρονομιάς πρέπει να εκδοθούν πιστοποιητικά ΕΝΦΙΑ του θανόντα των τελευταίων 5 ετών  τα οποία εκδίδονται πλέον μόνο από συμβολαιογράφο, στην περίπτωση όμως που πρέπει να γίνουν διορθώσεις στο Ε9 του θανόντα πρέπει να ζητηθεί αντίγραφο του Ε9 και έπειτα τροποποιητικές δηλώσεις Ε9 από λογιστή.

 

10) Δ.Ο.Υ./ΚΕΦΟΚ :Δήλωση φόρου κληρονομιάς

Η δήλωση φόρου κληρονομιάς υποβάλλεται:

• Μέσα σε εννέα μήνες από τον θάνατο, αν ο κληρονομούμενος πέθανε στην Ελλάδα, ή
• Μέσα σε ένα χρόνο αν ο κληρονομούμενος πέθανε στο εξωτερικό ή οι κληρονόμοι του διέμεναν κατά τον χρόνο θανάτου στο εξωτερικό.

Η προθεσμία για την υποβολή της δήλωσης φόρου κληρονομιάς κατά κανόνα αρχίζει από:

• Τον θάνατο του κληρονομούμενου για τους εξ αδιαθέτου (χωρίς διαθήκη) κληρονόμους
• Τη δημοσίευση της διαθήκης για τους εκ διαθήκης κληρονόμους
• Τη δημοσίευση στον τύπο της τελεσίδικης δικαστικής απόφασης που κηρύσσει την αφάνεια ενός προσώπου(καθορίζει ότι ένα πρόσωπο θεωρείται θανών για νομικούς σκοπούς, επιτρέποντας την άσκηση όλων των δικαιωμάτων που εξαρτώνται από τον θάνατό του, όπως η κληρονομική διαδοχή)
• Τη λήξη της επιδικίας, τη συνένωση της επικαρπίας με την ψιλή κυριότητα, την είσπραξη των πνευματικών δικαιωμάτων κ.ο.κ.

Δικαιολογητικά

Τα δικαιολογητικά που απαιτούνται για την υποβολή δήλωσης φόρου κληρονομιάς είναι:

1) Ληξιαρχική πράξη θανάτου

2) Αντίγραφο διαθήκης

3) Πιστοποιητικό εγγυτέρων συγγενών ή κληρονομητήριο * εάν υπάρχει

4) Πιστοποιητικό περί μη δημοσίευσης διαθήκης από το αρμόδιο Ειρηνοδικείο ή πρακτικό δημοσίευσης διαθήκης με αντίγραφο αυτής και πιστοποιητικό περί μη δημοσίευσης άλλης διαθήκης από το Ειρηνοδικείο

5) Λοιπά δικαιολογητικά που προβλέπονται σε σχετικές αποφάσεις, ώστε να είναι δυνατός ο προσδιορισμός του φόρου

 

Το Γραφείο Καράμπελα δίπλα σας

Οι υποχρεώσεις των κληρονόμων συχνά απαιτούν ενέργειες σε διαφορετικές υπηρεσίες και μπορεί να γίνουν πολύπλοκες. Το Γραφείο Καράμπελα αναλαμβάνει για λογαριασμό σας συγκεκριμένες διαδικασίες, ώστε να εξασφαλιστεί ότι θα διεκπεραιωθούν σωστά και χωρίς καθυστερήσεις. Παρακαλούμε επικοινωνήστε με το γραφείο μας για να σας ενημερώσουμε αναλυτικά ποιες από αυτές μπορούμε να αναλάβουμε για εσάς.